સોમવાર – શનિવાર · સવારે 10:00 – બપોરે 1:00 અને સાંજે 5:00 – 8:00+91 78630 44049
અરુણાદિત્યઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ યુરોસાયન્સિસઅદ્યતન યુરોલોજી અને એન્ડ્રોલોજી હોસ્પિટલ
દર્દીઓ માટે માહિતી

પેશાબમાં લોહી (હીમેચ્યુરિયા)

પેશાબમાં લોહી સ્પષ્ટ દેખાઈ શકે છે — લાલ, ગુલાબી કે ચા જેવા રંગનો પેશાબ — અથવા ફક્ત રૂટિન તપાસમાં જ પકડાય. સામાન્ય કારણોમાં પથરી, ચેપ અને વધેલું પ્રોસ્ટેટ આવે છે. ઓછા કિસ્સામાં એ મૂત્રાશય કે કિડનીની ગાંઠનું પહેલું ચિહ્ન હોય છે. દુખાવા વગર પેશાબમાં દેખાતું લોહી, ખાસ કરીને ચાળીસ વર્ષ પછી કે ધૂમ્રપાન કરનારાઓમાં, એ પેટર્ન છે જેની તપાસ સૌથી જરૂરી છે.

પેશાબમાં લોહી (હીમેચ્યુરિયા)
સમજ માટેનું ચિત્ર

જે લક્ષણોની તપાસ જરૂરી હોઈ શકે

  • લાલ, ગુલાબી, ભૂરા કે ધૂંધળા રંગનો પેશાબ
  • પેશાબમાં લોહીના ગઠ્ઠા
  • કોઈ લક્ષણ વગર રૂટિન તપાસમાં લોહી મળવું
  • દુખાવા સાથે કે દુખાવા વગર લોહી પડવું — બંને મહત્ત્વનાં છે
  • લોહી પડવું જે આવે-જાય અને પછી જાતે બંધ થઈ જાય

તપાસ કેવી રીતે થાય છે

તપાસની શરૂઆત તમારા તબીબી ઇતિહાસ, શારીરિક તપાસ અને પેશાબની તપાસથી થાય છે. પરિણામો અને તમારા જોખમના આધારે કિડનીના કાર્યની લોહીની તપાસ, સોનોગ્રાફી, CT અથવા અન્ય સ્કેન અને સિસ્ટોસ્કોપી જરૂરી થઈ શકે છે. સિસ્ટોસ્કોપીથી યુરોલોજિસ્ટ મૂત્રાશય અને પેશાબની નળીની અંદર સીધું જોઈ શકે છે અને જરૂર હોય તો પેશીનો નમૂનો લઈ શકે છે. કઈ તપાસો કરવી તે તમારી સ્થિતિ મુજબ નક્કી થાય છે; કોઈ એક તપાસ લોહી આવવાનાં બધાં સંભવિત કારણો જાણી શકતી નથી.

સારવાર કેવી રીતે થાય છે

સારવાર સંપૂર્ણપણે કારણ પર આધારિત છે: ચેપ માટે એન્ટિબાયોટિક, પથરી જવાબદાર હોય તો પથરીની સારવાર, પ્રોસ્ટેટ સ્રોત હોય તો પ્રોસ્ટેટની સારવાર, અને ગાંઠ મળે તો વિલંબ વગર આગળનું સંચાલન. જે લોહી જાતે બંધ થઈ જાય, એ બંધ થવાથી સમજાઈ ગયું એમ ન કહેવાય — એનું કારણ તો નક્કી કરવું જ પડે.

સંબંધિત સારવાર

પ્રકાશક: અરુણાદિત્ય ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ યુરોસાયન્સિસ
અદ્યતન યુરોલોજી અને એન્ડ્રોલોજી હોસ્પિટલ

દર્દીઓ માટે માહિતીના સ્રોત

સ્વતંત્ર તબીબી સંસ્થાઓની વધુ માહિતી (અંગ્રેજીમાં).

ફોનવોટ્સએપરસ્તો જુઓ